Jos van Wersch

Jos van Wersch, Rijkswaterstaat, naar Jos Bongers, beleidmedewerker water en riolering gemeente Veghel

 Ik word rond negen uur ontvangen door Jos Bongers op een stralende dag in het zuiden des land in de Parel van de Meierij, oftewel Veghel. Jos heeft na zijn studie HTW Weg en Waterbouw veel ervaring opgedaan binnen de (afval)waterwereld, eerst binnen de gemeenten Den Bosch en Rosmalen, daarna bij het Waterschap De Maaskant (tegenwoordig Aa en Maas). Hij heeft zich gespecialiseerd in water en rioolbeheer via diverse opleidingen en cursussen.

Allereerst vertelt Jos een korte geschiedenis over het ontstaan van Veghel. De bewoning is ontstaan in een dal, waar de Aa stroomt. De eerste kenmerken van bewoning stammen van 5300 voor Christus en Veghel heeft zich ontwikkeld als een plaats waar altijd werkgelegenheid was. Inmiddels is Veghel een gemeente geworden met 38.000 inwoners, dat werk biedt aan 30.000 mensen op een aantal bedrijventerreinen. Hier zitten grote bedrijven, zoals FrieslandCampinaDMV, Jumbo, Mars en Sligro, die daarmee werkgelegenheid bieden aan de hele regio.  Veghel zit in een fusieproces waarbij de samenwerking wordt gezocht met St. Oedenrode en Schijndel met als doel om uiteindelijk in 2018 (of zoveel eerder als mogelijk) 1 gemeente te worden. Deze gemeente zal dan zo'n 80.000 inwoners kennen. Jos vertelt over de betrokkenheid van hemzelf en zijn manager Eja Praasterink bij WOW, met name heeft Jos inbreng bij de tot standkoming van het Nationaal Water Loket. Verder geeft Jos aan interesse te hebben in een meeloopdag binnen Rijkswaterstaat. Ik heb hem in verbinding gebracht met de coördinator van het WVL-loket, Marcel Cassee. Marcel neemt contact met Jos op over een meeloopdag zodat ze de ontwikkelingen bij beide loketten kunnen uitwisselen.

Jos legt vervolgens de organisatiestructuur van de gemeente uit en neemt mij mee in de plannen voor een nieuw uitbreidingsplan  Veghels Buiten met zo'n 2000 woningen , gelegen in het zuidoosten van de kern Veghel. Gezien de bestaande bedrijven in Veghel, wil men graag ook het 'food' aanbod versterken en daarom wordt gedacht aan een uitbreiding met een Foodpark, waarvan al enkele kavels zijn verkocht/in optie zijn genomen door bedrijven. Mede ten behoeve van het Foodpark wordt gedacht om de oude spoorlijn weer te gaan  benutten. Daarnaast moet er goed gekeken worden naar de lozingen/overstorten vanuit de riolering op het rijkswater van het kanaal de Zuidwillemsvaart. Dit betreft zowel het afval- als het regenwater.

Vervolgens gaan we op weg naar een overleg over rioolbeheer met collega Herman. Jos doet hiervoor het beleidsmatige gedeelte en Herman doet meer de uitvoeringskant. Ze hebben elke week een afstemmingsoverleg. Voor mij is dit een nieuwe wereld, die wel enig gelijkenis heeft met de bodemwereld, waar ook beheer van verontreinigde pluimen in het grondwater plaats vindt. Ook dit zijn langdurige projecten met relatief lage kostenposten per jaar, maar met soms hoge investerings- en vervangingskosten. Verder is beheer binnen een organisatie niet altijd het meest sexy onderwerp dat dus daarom vaak onvoldoende aandacht, budget en capaciteit krijgt. In Veghel wordt er veel aandacht besteed aan het rioolbeheer, er komt dan ook een keur aan onderwerpen langs tijdens het overleg. In vogelvlucht:

1. Er is een samenwerkingsverband tussen Oss, Uden, Veghel en Bernheze: As50 (www.As50.nl). Momenteel vindt er overleg plaats over de samenwerkingsvorm: een operationele werkeenheid, taken verdelen of andere vormen. Er wordt gedacht aan een kennispool van verschillende medewerkers rioolbeheer in de aangesloten gemeenten. Ik vertel dat ik binnen de bodemwereld ook druk bezig ben met uitwisseling van kennis, via personele uitwisseling. Jos heeft van mij dan ook een overzicht gekregen van uitwisselingsvormen bij verschillende beleidsvelden.

2. De overstorten van regenwater vanuit Veghel op het kanaal van RWS wordt besproken: hoeveel overstorten zijn er en hoeveel is dit per incident?

3. Waterkwaliteitsdoelstelling

Veghel gaat samen met het waterschap en de andere gemeenten een stroomgebiedsbeheerplan opstellen voor de periode 2015-2021.  Dit vloeit voort uit Kaderrichtlijn Water-doelstellingen waarbij gekeken wordt naar ecologische en fysisch-chemische aspecten. Het zal misschien lastig zijn om alle doelstellingen te halen, maar Veghel maakt een plan hoe ze daarmee willen omgaan.

4. Bestemmingsplan van gebied  nieuwbouw project Dorsveld. Hoe kan een overloop van het WADI-systeem optimaal benut worden voor de zogenaamde landbouwkundige afvoer naar het regenwaterriool.

5. De gemeente St. Oedenrode, Schijndel en Veghel gaan hoogstwaarschijnlijk fuseren. Jos en Herman bereiden het overleg van de rioolbeheerders voor, doel is om samen een gezamenlijk vGRP (verbreed Gemeentelijk RioleringsPlan) op te stellen, dat dan vanaf het moment van de fusie van kracht wordt..

6. Rioolfonds: Veghel werkt met een rioolfonds, dat gevuld wordt via de rioolheffing. Elk jaar wordt bepaald hoe hoog de heffing moet zijn. Daarnaast wordt er samengewerkt met 6 gemeente en het waterschap, als het gaat over de inning en de verdere afstemming.

 

Na dit overleg lunchen Jos en ik samen en kom ik erachter, dat Jos een heel actieve vrijwilliger is op allerlei fronten. Dat steekt hij veel tijd in en daarom heeft hij onlangs een lintje gekregen. Leuk om ook deze kant van hem te leren kennen. Vervolgens bespreken we nog de verbreding van de Zuid Willemsvaart, een kanaal in beheer van RWS. Dit kanaal wordt verbreed tot vaarklasse 4 , dat wil zeggen een diepte van 4,2 meter en een breedte van 46,5 meter. Veghel wil graag de bestaande  overslagterminal op het bestaande bedrijventerrein uitbreiden, liefst met een aansluiting richting het spoor.

Als laatste spreek ik met Jos over waterberging in het gebied, dat wil Veghel graag via HNO doen, oftewel: Hydrologisch Neutraal Ontwikkelen. Het is ene onderdeel van de wettelijke Watertoets. In de praktijk betekent het meer regenwater bergen in het eigen gebied, zodat er minder druk komt op de zuiveringsinstallatie alsook op het benedenstroomse gebied..

Na mijn gesprekken met Jos spreek ik met zijn collega Timo van der Heijden, medewerker Bodem. Timo  is met name druk met saneringen ter voorbereiding van het bedrijventerrein Foodpark en Veghels Buiten. Verder is hij (en ben ook ik) betrokken bij de ontwikkelingen rondom een mogelijke gebiedsgericht beheer oplossing voor de grondwaterverontreiniging in het bedrijventerrein van perceeleigenaren Campina en Van Eerd BV.

Hierna woon ik samen met Jos nog een overleg bij over hoe bezoekers van het binnenkort te organiseren festival Fabriek Magnifique waterbewust te maken. Heel interessant hoe creatief daarbij soms gedacht wordt.Al met al heb ik een interessante dag gehad dankzij Jos en de gemeente Veghel!

 Jos van Wersch

Jos en Jos aan het werk tijdens de meeloopdag van de Week van de WOW-factor: Rijkswaterstaat ontmoet Veghel.