Test header

Verslag themamiddag Keuze bouworganisatievorm GWW-projecten

21 oktober 2013

Verslag themamiddag Keuze bouworganisatievorm GWW-projecten

Hoe kies je de beste bouworganisatievorm bij GWW-projecten? PIANOo en Platform WOW organiseerden in het kader van het GWW Inkoopplatform op 16 oktober 2013 een themamiddag over dit onderwerp. De bijeenkomst is een activiteit van het GWW Inkoopplatform. Vier verschillende laagdrempelige keuzesystemen worden deze middag toegelicht, telkens aan de hand van een praktijkvoorbeeld. De grote opkomst laat zien dat het onderwerp sterk leeft. De Statenzaal van het Provinciehuis van Zuid-Holland zat helemaal vol.

Thomas Arts, directeur Dienst Beheer Infrastructuur (DBI), van de provincie Zuid-Holland trapt af. Aan de hand van een viertal stellingen warmt hij de zaal op. Vervolgens mogen de vier sessieleiders hun sessie "verkopen" in een pitch van één minuut. Vier keuzesystemen komen aan bod:

  1. Contractkeuzemodel van APPM (Provincie Zuid-Holland)
  2. Procesaanpak Rijkswaterstaat (Bodemsanering Chemie-Pack)
  3. Contractenkiezer NIC (Waterschap Scheldestromen)
  4. PPS Infratool en Public Private Comparator (Provincie Overijssel)

Contractkeuzemodel APPM: juiste contractvorm bepalen met alle betrokkenen

Het contractkeuzemodel is ontwikkeld door APPM in nauwe samenwerking met de Provincie Zuid-Holland. Doelstelling is te komen tot een transparante keuze samen met alle betrokkenen. Denk aan andere overheden, gebruikers, bedrijven en bewoners. In de sessie wordt al snel duidelijk wat de belangrijkste meerwaarde is van deze tool. Het contractkeuzemodel leidt tot een herleidbaar besluit over de contractvorm, waarbij consequenties van gemaakte keuzes transparant zijn. De omgeving wordt integraal meegenomen, inclusief het eigen beleid. Resultaten van enkele Zuid-Hollandse voorbeelden geven een goede indruk van de bruikbaarheid van het model. Ook de provincies Noord-Holland en Utrecht passen het al toe. Proefsessies zijn er geweest bij de provincie Groningen en Waterschap Rivierenland. De provincies Overijssel en Noord-Brabant hebben kennisgemaakt met deze tool.

Procesaanpak Rijkswaterstaat: maatwerk bij aanbesteding bodemsanering Chemie-Pack

De procesaanpak van Rijkswaterstaat wordt toegelicht aan de hand van een casus, de bodemsanering van Chemie-Pack in Moerdijk. De Provincie Noord-Brabant, verantwoordelijk voor de bodemsanering, heeft in de calamiteitenfase eerst ingezet op het creëren van een stabiele situatie. De werkzaamheden zijn zodanig uitgevoerd dat de bodemvervuiling geïsoleerd op het projectgebied wordt vastgehouden. Hierdoor is tijd gekocht voor de voorbereiding van de daadwerkelijke bodemsanering.

Bij de verdere voorbereiding van de bodemsanering is gebruik gemaakt van het LEF Centre van Rijkswaterstaat. In het LEF Centre wordt met een vernieuwende aanpak gezocht naar de oplossing voor het probleem. Deze aanpak is patroondoorbrekend; mensen worden in een andere omgeving geplaatst, professionele technieken worden toegepast, wat verrassende resultaten geeft.

Chemie-pack is in verschillende sessies gekomen tot een aanbesteding- en contractstrategie. De eerste sessie was met een brede groep deskundigen, die adviseerden om eerst aansluiting te zoeken met de andere gebruikers van het Moerdijkse industrieterrein. Daar kwam uit dat er ook kansen voor het terrein liggen, die men niet voorzien had. Uit de tweede sessie kwam het advies breed marktpartijen uit te nodigen, die een sanering zouden kunnen realiseren. De derde sessie resulteerde in de meest logische aanpak: het puin en de bovenlaag op regiebasis afgraven en vervolgens via een concurrentiegerichte dialoog en drie pilots de meest geschikte uitvoeringsmethode selecteren en dat onder UAV-GC met een D&C contract te contracteren aan de meest geschikte partij.

Het resultaat van de drie LEF sessies was een gedragen visie voor de ontwikkeling van het terrein in combinatie met de verfijning van de kaders voor de bodemsanering en een aanpak voor de bouworganisatievorm. Door deze aanpak staat de omgeving positief tegenover de ontwikkeling en de opdrachtgever heeft een keuze kunnen maken van de aanbestedingswijze van het vervolgtraject.

Contractenkiezer NIC: dialoog openen tot éénduidig advies

NIC presenteerde haar model samen met Waterschap Scheldestromen met het project "Onderhoud Paalhoofd en plankier Zuiderhoofd Westkapelle" als praktijkcasus. Het model van NIC helpt projectteams te komen tot een juiste keuze van de contractvorm. De tool is gebaseerd op de theorie van de Leidraad aanbesteden, klantinbreng en eigen ervaringen opgedaan door ingenieurs uit het inkoopvak. De tool screent door middel van vragen drie profielen: de opdrachtgever, het project en de markt. De uitkomsten worden grafisch weergegeven in een spindiagram, waardoor aandachtspunten direct inzichtelijk worden. Waterschap Scheldestromen is vooral blij met deze tool omdat het medewerkers een spiegel voorhoudt. Binnen de organisatie heeft dit geleid tot urgentiebesef voor een andere aanpak en versterkt het teamgevoel. Het geeft dus houvast en structuur.

Het instrument van het NIC helpt het gesprek intern te voeren, waarbij het eindplaatje te beschouwen is als een foto van het project inclusief de (on)mogelijkheden van bepaalde contractvormen.

PPS4infra tool en Public Private Comparator

Hoe bepaal je of publiek private samenwerking (PPS) een serieus alternatief is? Decentrale opdrachtgevers willen hun investeringsagenda gestand doen en overwegen daarbij ook PPS. PPS in de vorm van DBFM wordt al geruime tijd toegepast bij de rijksoverheid. PPS is een andere manier van werken omdat de investering en het onderhoud, soms ook aangevuld met private financiering, voor langere tijd aan de markt wordt uitgevraagd. PPSsupport gebruikt twee instrumenten bij de afweging om PPS toe te passen:

  1. PPS4infra tool: een globale haalbaarheidstoets, digitaal beschikbaar via www.pps4infra.nl.
  2. PPC (Public Private Comparator): gedetailleerdere analyse van de meerwaarde van een DBFM contract ten opzichte van een andere contractvorm, bijvoorbeeld DC.

PPSsupport presenteert haar aanpak aan de hand van een casus, de aanleg van een provinciale weg in de provincie Overijssel. Beide instrumenten maken alle doorlopen stappen zichtbaar en geven inzicht in de financiële verschillen tussen DBFM en DC gedurende de levensduur van de weg. Dit helpt budgetverantwoordelijken zeer bij de besluitvorming. Voor de provincie Overijssel heeft de PPC bijgedragen aan een betere afweging.

Contractkeuzemodellen structureren interne en externe gesprekken

In een plenaire afsluiting geven vier deelnemers kort en krachtig aan wat elke sessie heeft opgeleverd. Rode draad van deze terugkoppeling is: een model of systeem helpt zeer om het gesprek intern en extern te structureren en het maakt keuzes transparant.

GWW Inkoopplatform

Deze bijeenkomst is een activiteit van het GWW Inkoopplatform. Het GWW Inkoopplatform is een samenwerkingsverband tussen PIANOo, Rijkswaterstaat, Dienst Landelijk Gebied, Unie van Waterschappen, Platform WOW en PPSsupport. Met het platform stimuleren zij kennisuitwisseling tussen opdrachtgevers in de grond-, weg- en waterbouw.

Meer informatie
Dossier GWW Inkoop (o.a. voor meer informatie over contractvormen in de GWW)
GWW Inkoopplatform