Innovaties in het scheepvaartverkeersmanagement

31 oktober 2016

Innovaties in het scheepvaartverkeersmanagement

Welke innovaties zijn er binnen het scheepvaartverkeersmanagement? Hoe kunnen wij samen nieuwe innovaties ontdekken en implementeren? Wat gebeurt er allemaal in de praktijk bij de verschillende beheerders? En wat is er onder andere gebeurd sinds 150 jaar geleden de ‘Nieuwe Waterweg’ is aangelegd? Dat vroegen meer dan 100 deelnemers zich af toen ze op dinsdag 25 oktober het Fort1881 in Hoek van Holland betraden.

innovaties 25 okt 1881

Platform WOW bestuurslid Pieter Janssen opende deze middag. “Ontwikkelingen op het snijvlak van mobiliteit, data en digitale informatievoorziening gaan razend snel”, zo zei hij. “Van intelligente voertuigtechnologie tot real-time routeinformatie op je smart phone: het gaat om technologische innovaties die het mogelijk maken om veiliger, vlotter en comfortabeler van A naar B te reizen, met minder belasting voor de leefomgeving.” Zijn eerlijke verhaal over zijn eigen route-afstemming naar het Fort viel direct in goede aarde bij de deelnemers.  

Pieter Jansen 1881

Nederland is dankzij haar fijnmazige (vaar)wegennet en beschikbaarheid van hoogwaardige technologie bij uitstek geschikt als internationale proeftuin. “Als Rijkswaterstaat hebben we de ambitie om ruimte te bieden aan experimenten. Om zo toepassingen te testen, daarvan te leren en uit te rollen. Leren door te doen is het motto. Als bestuurslid van WOW wil ik graag een bijdrage leveren aan een betere samenwerking op het thema verkeersmanagement. Dit door het delen van de aanwezige kennis, ervaring en inzichten.”

Gedurende de middag lieten de deelnemers zich inspireren door verhalen over praktijkvoorbeelden in negen verschillende presentaties. Hieronder een overzicht:

Dynamische app beroepsvaart en recreatievaart

Willem Wouters van Rijkswaterstaat vertelde over de dynamische app op zijn telefoon waarmee je gevaarlijke situaties kunt melden zoals een ongeval aan boord of een verloren anker. Je kunt ook zaken omtrent vaarwegmeubilair melden die voor gebruikers belangrijk zijn zoals een gedoofd licht. Kijk hier voor de presentatie.

Meervoudig gebruik AIS data

Martie van der Vlist van DAT.Mobility/Goudappel Coffeng nam op verzoek van de provincie Zuid-Holland de zaal mee in het meervoudig gebruik van Automatic Identification System (AIS) data bij zowel Real Time verkeersmanagement als bij monitoring achteraf. Er is 1,8 miljard AIS data verwerkt in geografisch gedefinieerde blokken, de zogenoemde ‘geoblokken’. AIS blijkt een belangrijke bron voor trajectplanning, brugplanning, monitoring en het brengt de recreant beter in beeld. Zie hier de presentatie.

Praktijkvoorbeelden in de haven van Rotterdam

Wim Hoebee van Havenbedrijf Rotterdam sprak over voorbeelden rondom veiligheid, efficiëntie en duurzaamheid. Zo liet hij de deelnemers zien wat het effect is van maatregelen op de gemeten gemiddelde vaarsnelheden. In de grafieken is heel mooi af te lezen wanneer ze gingen handhaven en wanneer er ook daadwerkelijk boetes werden uitgedeeld. De gemiddelde snelheid kon worden afgelezen met radarbeelden. Zijn vele voorbeelden zijn hier terug te zien.

Data inwinning, hoe krijgen we de recreant in beeld

Erkan Efek van Vicrea vertelt over de smart vaartbewegingen in opdracht van de provincie Zuid-Holland. De zaal zit bomvol. Efek start met hun Smart Solutions Platform dat is opgebouwd uit data die ze vanuit sensoren inwinnen met Libelium in een modulair en open systeem. Het C-ITX werkt aan optimale reis- en routekeuzes, optimale brugopeningen en een connectie van systemen langs de vaarweg en op de schepen; betrouwbare gegevens, 24/7 tegen lagere kosten.

Slow Mill: golfenergie in de Noordzee

Erwin Croughs van Slow Mill deelt met de zaal hun innovaties voor golfenergie. Na een kort college over hoe het ook al weer zat met soorten golven, sensitiviteit, efficiency en golf demping vertelt hij over de kansen om de Slow Mill constructie te combineren met windmolenparken om zo een 20% langere levensduur van windparken te realiseren. Bekijk de beelden van de Slow Mill hier.

SmartPatrol, innovatief en anders werken met patrouillevaartuigen

William Vermeulen van Rijkswaterstaat trakteert de luisteraar op een hele hoop voorbeelden en experimenten rondom innovatieve inwinning en anders werken met patrouillevaartuigen. Zoals de inzet van ScanEagle voor inspecties, handhaving en incidentmanagement. En diverse experimenten voor alternatief schouwen. Zo willen ze bijvoorbeeld versterking van het nautisch toezicht door de inzet van een mobiele camera op een busje van het Waterschap Rivierenland. Bekijk de voorbeelden hier.

Slimme(re) ligplaatsen

Matthijs Tromp, projectmanager bij het Havenbedrijf Rotterdam heeft de uitdaging aangenomen te vertellen over innovaties aan de kade. Tromp vertelt over hun dataset met primaire digitale borden en de uitdagingen bij de implementatie en uitrol van de pilot en de koppeling met BLIS, het Binnenvaart Ligplaats Informatie Systeem. Een deelnemer vult aan dat we het doodnormaal vinden dat we over de weg naar parkeergarages geleid worden waarbij te zien is hoeveel plekken er nog zijn maar dat dit op het water nog ongebruikelijk is. Bekijk de presentatie hier.

Blauwe golf Verbindend

Martijn van Hengstum van Rijkswaterstaat vertelt over het project Blauwe Golf Verbindend binnen Beter Benutten. Van Hengstum komt met een mooi overzicht van apps/websites die het bekijken waard zijn. Ook deelt hij hun dilemma’s, zoals dat er nog 1300 beweegaarde bruggen te gaan zijn van 265 vaarwegbeheerders en bijvoorbeeld de wens om van real-time naar voorspelde openingstijden en reisadvies te gaan. De deelnemers delen actief hun ervaringen hierbij. Kijk hier voor de presentatie.

Innovatiewand

In een aparte ruimte staat een gigantische innovatiewand die gaat over de inspirerende combinatie van data en innovatie: ‘met scheepvaart op koers’. Bezoekers werden door René Lemmen, Wim van der Ende, Steven Abdoelakhad en Krystyna Robaczewska van Rijkswaterstaat meegenomen langs allerlei innovaties zoals de Koerswijzer die inzicht geeft in veilige zones voor de recreatievaart, de Ymonitor die inzage geeft in de presentaties van bepaalde systemen en de realtime portal van SVMdatalab met fantastische visualisatie technieken; de laatste zeker een walhalla voor datalogen!

150 jaar Nieuwe Waterweg

Deelnemers kregen een preview van de tentoonstelling ‘150 jaar Nieuwe Waterweg’. Een historisch moment in onze geschiedenis. De Nieuwe Waterweg is het laatste stuk van de verbinding van Rotterdam met zee, en kwam in 1872 tot stand. De lengte van deze doorgraving bedroeg 4,3 km. Vanaf 1877 werd de doorgang belangrijk verbreed en verdiept en kwam echt een nieuwe waterweg tot stand. De waterstaatdienst gaf Waterbouwkundig ingenieur Pieter Caland de opdracht om de doorsteek te maken om de Rotterdamse haven niet in verval te laten raken. De uitvoering van de werken begonnen in 1864 met het buitenwerk op het strand en in de zee. De start van de doorgraving werd plechtig gesymboliseerd toen op 31 oktober 1866 de Prins van Oranje de 'eerste' spa in de grond stak. Deze spade en kruiwagen zijn te bezichtigen op de tentoonstelling.

1881 dames

Tot slot

De innovatiewand van Rijkswaterstaat bleek een perfecte aanvulling op de tentoonstelling. Ter plekke werd besloten deze nog een week in het Fort1881 te laten staan tot de officiële opening van de tentoonstelling door burgemeester Aboutaleb. Na de borrel kon iedereen naar huis, geïnspireerd, onder de indruk, enthousiast en wellicht trots hoe wij samen met elkaar innoveren.

Innvaties groep 1881